De tunnel van Eupalinos

SamosSAMOS (Griekenland)   U mag de tunnel van Eupalinos boven het stadje Pythagorio ’s morgens bekijken voor vier euro per persoon. Herodotus rekende hem in zijn Historiën tot de belangrijkste bouwwerken van de Hellas. Dat zie je er tegenwoordig niet meer aan af.


De tunnel van Eupalinos is namelijk ongeveer het enige archeologische monument in Griekenland waar de bezoeker niets uitgelegd krijgt. Of het moet het bordje bij de ingang zijn dat u moet uitkijken om uw hoofd niet te stoten…

Je wurmt je door een 50 centimeter breed gangetje de tunnel van Eupalinos in. Vervolgens loop je enkele honderden meters de anderhalve meter brede tunnel de berg Ampelos boven Pythagorio in. Roosters in de vloer laten meters onder je het kanaaltje zien dat over een afstand van 1036 meter meer dan duizend jaar lang het water van de bron bij het dorp Ajades naar de antieke stad Samos voerde.

Deze kostbare wijze van watervoorziening was een idee van Polykrates, de heerser van Samos in de zesde eeuw v.Chr. die zijn stad tijdens belegeringen niet zonder drinkwater wilde laten zitten. Iedereen die zomers in Pythagorio vertoeft, weet dat de man hier beslist een punt had.
Polykrates huurde de ingenieur Eupalinos in om de tunnel door de berg te graven. Om haast te maken eiste de opdrachtgever dat Eupalinos aan twee kanten tegelijk zou beginnen. Het leek een voor die dagen onmogelijke opgave. Eupalinos was echter niet voor niets de beroemdste ingenieur van zijn tijd. Hij liet de plaats van de ingang en uitgang van de tunnel bepalen door zijn landmeters met een lange bak water een horizontale lijn over de berghelling te laten ‘waterpassen’. Wetenschappers hebben het onlangs nagemeten en kwamen tot een hoogteverschil van 4 centimeter tussen beide uiteinden van de tunnel…
Toen de twee ploegen elkaar na vijfenhalf jaar noeste arbeid in het hart van de berg tegenkwamen, was er niet meer dan enkele decimeters verschil in het horizontale en het verticale vlak. (mei 2008)

In de ontroerende reisgids Samos – Insel met vielen Namen van Costas J. Ptinis vindt u deze tekening van de tunnel van Eupalinos.

Plaatselijk belang

De hippies van Matala

MATALA (Griekenland) In het voorjaar van 1970 was ze met een vriendin naar Griekenland gekomen. Ze bleef een paar maanden in het kleine Matala aan de zuidkust van Kreta.  Joni Mitchell  had...

Lees meer...

Desolate beelden

LA PALMA (Canarische Eilanden)   Op zondagmiddag 19 september 2021 om kwart over drie kwam een van de vulkanen in de Cumbre Vieja op La Palma tot leven. Op vakantie in Griekenland...

Lees meer...

Door de nacht van Madeira

MADEIRA (Portugal)   In twintig minuten ben je met de bus van ons stadje Ribiera Brava in de hoofdstad Funchal, tenminste als je de bus hebt die langs de Via Rapida -...

Lees meer...

Zonnig Madeira

MADEIRA (Portugal)   Ik heb al een tijdje ‘Zonnig Madeira’ in de kop. Wie zong het ook al weer: ‘Zonnig Madeira, land van liefde en zon’? Als ik het intik op Google...

Lees meer...

Randgroepvogels

SEVILLA (Spanje)   In de schemering cirkelen ze in snelle duikvluchten rond de torentjes en de hoge koepel van de Salvadorkerk. De rust op het terras op de Plaza Jesús de la...

Lees meer...

Groningen, district Saramacca

GRONINGEN (Suriname)   Vandaag gaan we naar Groningen, het dorp Groningen in het district Saramacca om precies te zijn. De navigatie loodst ons een enorm eind door de buitenwijken van Paramaribo om uiteindelijk...

Lees meer...

Paramaribo Zoo

PARAMARIBO (Suriname)   In het noordwesten van Paramaribo ligt de Cultuurtuin, een stukje ongegeneerde jungle tegen het centrum van de stad aan. In de Cultuurtuin ligt Paramaribo Zoo. Op de parkeerplaats van de...

Lees meer...

Graf in de Palmentuin

PARAMARIBO (Suriname)  Achter het presidentieel paleis in Paramaribo ligt de Palmentuin. Hoge palmbomen, keurig in het gelid. Slootjes vol waterplanten waar kikkers kwaken. Het is altijd een oase van rust in de...

Lees meer...

Onze Hendrik Jan

PARAMARIBO (Suriname)  Vanaf de Jessurunstraat heb je uitzicht op de hoge lokalen van een school. Overdag zie je er jongelui lopen met blauwe overhemden en spijkerbroeken of geruite rokken, de nationale schoolkostuums...

Lees meer...

De Kaaimannenman

COMMEWIJNE (Suriname)  Als het bootje ons en onze fietsen vanuit Leonsberg over de Surinamerivier en de Commewijne bij de plantage Rust en Werk heeft afgeleverd, worden we op de steiger opgewacht door...

Lees meer...

Dagelijkse dingen